Η οικοδόμηση της νέας, της αταξικής κοινωνίας, του κομμουνισμού, δεν αποτελεί απλώς και μόνο μία μετάβαση από κάποιο σχηματισμό σε κάποιον άλλο, αλλά συνιστά την εμφάνιση και την διαμόρφωση ενός ριζικά νέου τύπου κοινωνικής ανάπτυξης. Πρόκειται για μία κοσμοϊστορική αλλαγή, η οποία, ως προς το βάθος, την κλίμακα και τις προοπτικές της υπερβαίνει ακόμα και την μετάβαση της αρχαιότητας από την προ-ταξική στην ταξική κοινωνία. Πρόκειται για μία άρνηση-διαλεκτική άρση, τόσο των ταξικών ανταγωνιστικών τύπων ανάπτυξης της κοινωνίας, όσο και των πριν από αυτούς βαθμίδων, δηλ. ολόκληρης της μέχρι τώρα ιστορίας της ανθρωπότητας και των προϋποθέσεων της. Η επισήμανση αυτή θα πρέπει να υπολογίζεται όταν διατυπώνονται διάφορες εικασίες και εκτιμήσεις σχετικά με τους ρυθμούς οικοδόμησης της νέας κοινωνίας, με τις δυσκολίες που προκύπτουν κ.λ.π. Η επισήμανση αυτή αφορά επίσης τις δυσκολίες, την αντιφατικότητα και τον ιδιαίτερα περίπλοκο χαρακτήρα των σχετικών θεωρητικών προσεγγίσεων..."

Δ. Πατέλη, Μ. Δαφέρμου, Π. Παυλίδη

5/19/2013

ΔΕΚΑ ΘΕΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΟ ΚΟΜΜΟΥΝΙΣΤΙΚΟ ΠΡΟΤΑΓΜΑ ΣΗΜΕΡΑ



1. Μονάχα η συνειδητή χειραφετητική δραστηριότητα του προλεταριάτου μπορεί να οδηγήσει στην ανατροπή του καπιταλισμού και στη δημιουργία της κομμουνιστικής κοινωνίας. Ο κομμουνισμός είναι το ριζοσπαστικό πρόταγμα που αναδεικνύεται ως αναγκαιότητα από τις πραγματικές κοινωνικές σχέσεις και αντλεί την ισχύ του από μια ορθολογική και ηθική χειραφετητική επιταγή: τη συγκρότηση του ανθρώπινου είδους σε κοινότητα, τη δημιουργία μιας πανανθρώπινης κοινωνίας που διέπεται από την αρχή της δικαιοσύνης, νοούμενης ως μια καθολική σχέση ισοτιμίας και συλλογικότητας μεταξύ των ανθρώπων.

2. Η προλεταριακή επανάσταση δεν είναι μια αυθόρμητη διαδικασία που προκαλείται αυτόματα από τις συνθήκες ζωής που βιώνει η εργατική τάξη μέσα στον καπιταλισμό και η οποία εκτυλίσσεται εξίσου αυθόρμητα προς την αταξική κοινωνία μέσω της ίδιας της αντικειμενικής λογικής των πραγμάτων, ανεξάρτητα από τις προθέσεις των δρώντων κοινωνικών υποκειμένων τα οποία εμφορούνται από την εγωιστική επιθυμία να προαγάγουν τη δική τους κοινωνική θέση. Η κοινωνική εξέλιξη δεν είναι μια μηχανική διαδικασία, η επανάσταση δεν είναι έργο της «αόρατης χειρός» και η κοινωνική απελευθέρωση δεν είναι μια εγωιστική υπόθεση. Το προλεταριάτου δεν είναι, ασφαλώς, ένα καθαρά ηθικό υποκείμενο και δεν μπορεί να υπερβεί τον εμπειρικό καθορισμό της βούλησής του. Ωστόσο, αυτή η βούληση για να είναι βούληση απελευθερωτική πρέπει να είναι βούληση καθολική, πρέπει να πηγάζει από την ανάγκη ριζικής υπέρβασης της αστικής κοινωνίας και να θέτει το ζήτημα της δημιουργίας μιας κοινωνίας του ανθρώπινου είδους. Η κομμουνιστική απελευθέρωση δεν μπορεί να πραγματοποιηθεί αν οι πρωταγωνιστές της, οι εκατοντάδες εκατομμύρια προλετάριοι, δεν έχουν υψηλή συνείδηση του σκοπού της δράσης τους.

5/16/2013

ΓΙΑ ΜΙΑ ΝΈΑ ΚΟΜΜΟΥΝΙΣΤΙΚΉ ΤΑΥΤΌΤΗΤΑ

kyklos neosΤο κείμενο που ακολουθεί αποτελεί συμπύκνωση του κύκλου τεσσάρων συζητήσεων που πραγματοποιήθηκε το Μάρτη, με πρωτοβουλία της Κόκκινης Ορχήστρας στην Αθήνα. Δεν απηχεί κατ’ ανάγκη τις απόψεις όλων των συμμετεχόντων στον κύκλο, αντανακλά ωστόσο τον προβληματισμό που αναπτύχθηκε.
Στο τέλος του κύκλου αποφασίστηκε να ανοίξει ένας νέος κύκλος ζύμωσης που να καταλήξει καταρχήν σε μια διακήρυξη κάλεσμα για μια οργάνωση της επαναστατικής μειοψηφίας καθώς και για επιμέρους ζητήματα που αφορούν την τρέχουσα συγκυρία (κρίση, κίνημα στην εποχή του μνημονίου, πολιτική κατάσταση, αριστερά), καθήκοντα-τακτικές (για μια επαναστατική δράση μακριά από την πεπατημένη του οικονομισμού), συγκρότηση σε οργάνωση. Έτσι το κείμενο αυτό είναι ταυτόχρονα και το έναυσμα για αυτό το νέο κύκλο. Όποιος-α επιθυμεί να συμμετάσχει στον νέο αυτό κύκλο θα πρέπει να επικοινωνήσει στην ηλεκτρονική διεύθυνση: avantgarde09ko@gmail.com


συνέχεια

4/16/2013

«Γενική διάνοια», η υλική βάση του κομμουνισμού


Στα Οικονομικά Χειρόγραφα του 1857-1858, γνωστά σαν Grundrisse, στο τμήμα με τίτλο «Το προτσές του σταθερού κεφαλαίου», υποστηρίζει ο Μαρξ ότι οι κεφαλαιοκρατικές σχέσεις παραγωγής έρχονται σε αξεπέραστη αντίφαση με τις παραγωγικές δυνάμεις όταν θα κυριαρχεί η «γενική διάνοια», δηλαδή όταν η επιστήμη, και οι συσσωρευμένες γνώσεις, θα είναι κυρίαρχες στην παραγωγή, σε σχέση με την άμεση εργασία.
Από τη στιγμή που θα φτάσουμε στο σημείο εκείνο όπου η γνώση και η επιστήμη μετατρέπονται σε άμεσες παραγωγικές δυνάμεις, από τη στιγμή που «το κεφάλαιο -εντελώς άθελά του- μειώνει την ανθρώπινη εργασία, την κατανάλωση δύναμης σε ένα ελάχιστο, αυτό θα παίξει υπέρ της χειραφετημένης εργασίας και αποτελεί την προϋπόθεση της χειραφέτησής της».
«Τότε επισημαίνει ο Μαρξ η κάθε προσπάθεια για απόσπαση υπεραξίας καθίσταται αναχρονισμός, και εμπόδιο για την παραπέρα ανάπτυξη των παραγωγικών δυνάμεων, και τούτο διότι: «δεν θα είναι ούτε η άμεση εργασία που πραγματοποιείται από τον ίδιο τον άνθρωπο ούτε ο χρόνος εργασίας του, αλλά η οικειοποίηση της γενικής παραγωγικής του δύναμης, η από μέρους του κατανόηση και κυριαρχία της φύσης μέσω της ύπαρξής του ως κοινωνικού σώματος, με μια λέξη η ανάπτυξη της κοινωνικής ατομικότητας που εμφανίζεται σαν ο μεγάλος θεμελιακός μοχλός της παραγωγής και του πλούτου».
Έτσι λοιπόν, όταν η κοινωνία φτάσει σε ένα σημείο όπου η «γενική διάνοια», δηλαδή η συλλογική, κοινωνική ευφυΐα, δημιουργημένη από συσσωρευμένες γνώσεις, τεχνικές και τεχνογνωσίες, έχει μετατραπεί σε άμεση παραγωγική δύναμη, τότε μπορούμε να πούμε ότι είναι κατάλληλες συνθήκες για την οριστική επικράτηση του κομμουνισμού. Τότε το πισωγύρισμα στον καπιταλισμό θα είναι αδύνατο….»

3/22/2013

Δυνατή και αναγκαία η συνάντηση Αναρχισμού-Μαρξισμού


Το παρακάτω κείμενο είναι η βάση της ομιλίας μου στην εκδήλωση που έγινε στις 9/3/13 στην Λάρισα  στο Steki Paratid@s με θέμα είναι δυνατή και αναγκαία η συνάντηση αναρχισμού- μαρξισμού;;;
εισαγωγή:
1)Φίλες και φίλοι, συντρόφισσες και σύντροφοι στην δική μας γενιά έλαχε να ζήσουμε την πιο βαθιά συστημική κρίση του καπιταλιστικού συστήματος.   Σε εμάς και στα παιδιά μας έλαχε να ζήσουμε την καταβαράθρωση των κοινωνικών και εργατικών δικαιωμάτων που με αγώνες είχαν κατακτήσει οι παλιότερες γενιές.
Να ζήσουμε την καταστροφή των παραγωγικών δυνάμεων με στόχο να πληρώνουμε εμείς την νύφη των καπιταλιστικών οργίων τους. Να ζήσουμε μια άνευ ορίων καταστροφή του επιπέδου ζωής που οδηγεί στην φτωχοποίηση στην συντριπτική εργαζόμενη πλειοψηφία που οδηγούν συχνά σε βαρβαρότητες, όπως  πρόσφατα ο θάνατος των 2 φοιτητών στην περιοχή σας.
Σε εμάς όμως βρίσκεται  η τύχη ή η ατυχία να ξαναπιάσουμε το νήμα  της επαναστατικής ανατροπής από κει  που το άφησαν οι προηγούμενες  γενιές. Να ξαναπαίξουμε  το παιχνίδι της ανατροπής αυτού του συστήματος που δεν παίρνει βελτιώσεις αλλά γκρέμισμα.   
Δεν ξεκινάμε από το μηδέν, δεν μηδενίζουμε τίποτε από τι έγινε, μα και δεν αποδεχόμαστε τίποτε δίχως την κριτική. Δεν είμαστε μηδενιστές ή μεταμοντέρνοι που ρευστοποιούν τα πάντα, μα δεν πρέπει να είμαστε και δογματικοί που εμμένουν σε αλήθειες και σχήματα που δείχνουν να έχουν πεθάνει ή δεν  μπορούν να προσφέρουν στο ανατρεπτικό μας παιχνίδι.
Σε αυτήν μας την παρουσίαση  θα προσεγγίσουμε την σχέση των ρευμάτων  του μαρξικού και του μαρξιστικού κομμουνισμού καθώς και του αναρχισμού και θα θέσουμε το ερώτημα αν   αυτή η σχέση μπορεί να γίνει η βάση μιας νέας επαναστατικής επαναθεμελίωσης.
Καθώς τα δυο αυτά ρεύματα εκκινούν από το ίδιο σημείο, δηλαδή από την εναντίωση του στην καπιταλιστική πραγματικότητα που μας αλλοτριώνει και μας εκμεταλλεύεται και καταλήγουν στο ίδιο σημείο, δηλαδή στην κοινωνία των ελεύθερων συνεταιρισμένων παραγωγών, στην κοινωνία των ολοκληρωμένων προσωπικοτήτων.

1/30/2013

τρεις βιβλιοκριτικές για τον επαναστατικό αναστοχασμό

Πέρα από το ιδιωτικό και το δημόσιο το «κοινό»

ΔΗΜΟΣΙΑ ΙΔΙΟΚΤΗΣΙΑ και ΚΟΙΝΟΚΤΗΜΟΣΥΝΗ

Καθώς το πείραμα που λέγεται «Ελλάδα» βρίσκεται στο τελικό του στάδιο- θερίζοντας δικαιώματα και σπέρνοντας την γενικευμένη κατάθλιψη στους υπηκόους αυτής της μίζερης επαρχίας της πλανητικής δικτατορίας του κεφαλαίο- σκόρπιες και συχνά ασυντόνιστες φωνές διαλαλούν την αναγκαιότητα μιας άλλης κοινωνίας.
Φωνές βοώντος μέσα στην έρημο της καπιταλιστικής πραγματικότητας αδυνατούν να αλλάξουν την κυρίαρχη αντίληψη και ατζέντα που δεν βλέπει μέλλον έξω από τον ολοκληρωτισμό του κεφαλαίου.
Χορταίνοντας τα σώματα αυτών που έχουν στρατεύσει το «είναι» της ύπαρξης τους στην ριζική αλλαγή αυτού του κόσμου. Μια ανατρεπτική «πρωτοπορία» και ας μην τρομάζει η λέξη, που δεν συμβιβάζεται με την υποταγή και την κατάθλιψη των αυτοκρατόρων του κεφαλαίου. Και που μέχρι τα τώρα είναι υπεύθυνη για την οικοδόμηση των δομών αντίστασης και για το άναμμα μικρών και μεγάλων εξεγέρσεων.
Ο ΧΡΟΝΟΣ ΤΗΣ ΧΕΙΡΑΦΕΤΗΣΗΣ


Ο χρόνος δεν είναι τίποτε άλλο από την διαρκή και ακαθόριστη ροή των γεγονότων από το παρελθόν, στο παρόν και στο μέλλον.  Είναι η όχι και τόσο ακριβής μέτρηση του διαστήματος ανάμεσα στο παρελθόν και στο μέλλον που διαμορφώνει το διαρκώς μεταβαλλόμενο παρόν
Διέπεται από μια σχετικότητα και ασυμμετρία και επικαθορίζεται τόσο από τα πεδία της συνείδησης, τα φυσικά γεγονότα, όσο και κυριότερο από τις πολιτικές και οικονομικές συνθήκες της κάθε χρονικής στιγμής.
Κατά αυτόν τον τρόπο μέσα στην διαρκή κίνηση των γεγονότων η ιστορία βρίσκει νόημα είτε όταν αυτή οδηγεί σε ένα έσχατο τέλος, όπως πιστεύουν οι μονοθεϊστικές θρησκείες και δη ο χριστιανισμός. Ή σε μια τέλεια κοινωνία των απανταχού της γης θρησκευόμενων κομμουνιστών και σοσιαλιστών, λες και ο σοσιαλισμός-κομμουνισμός είναι μια εκκοσμικευμένη θρησκεία.
Είτε επαναλαμβάνεται αιώνια, ακολουθώντας τα φυσικά καιρικά φαινόμενα- η αιώνια επιστροφή-κάτω από την κυριαρχία της εξουσίας, είτε στην εκκοσμικευμένη ή την ιερή εκδοχή της.
Η θεσμοθέτηση της Ανατροπής


Παλαιό το ερώτημα ψάχνει νέες απαντήσεις, σε μια συγκυρία που η κρίση ξεπερνά τα όρια της  χώρας μας και πνίγει την ήπειρο  που γεννήθηκε ο καπιταλισμός.  Τι γίνεται μετά την έκρηξη, τι γίνεται μετά την εξέγερση; Επιστροφή στην ομαλότητα, επιστροφή σε μια νέα κανονικότητα ή θεσμοθέτηση της εξέγερσης, των δομών της εξέγερσης και αν ναι τι σημαίνει αυτό και τι συνεπάγεται αυτό;
Ερώτημα που επιχειρούν να το προσεγγίσουν- μέσα από διαφορετικές οπτικές που άλλοτε συγκλίνουν και άλλοτε αποκλίνουν- ο  M. Hardt και ο J. Holloway   , δυο διανοούμενοι της ελευθεριακής αριστεράς  , σε ένα διάλογο που δημοσιεύτηκε πρόσφατα και στην Ελλάδα. Με τίτλο: Διάλογος για τις κοινωνικές εξεγέρσεις- θεσμοθέτηση και ανατροπή- εκδόσεις Σαββάλας-2012