Η Ιδέα του Κομμουνισμού και το Κράτος: όψεις ενός δρόμου που πρέπει να διανυθεί

 Ανάμεσα σε εκατοντάδες παραπομπές που μπορεί να δώσει κανείς για το ''Κράτος'' στο μαρξικό έργο, θα σταθώ σε μια στιγμή του στοχασμού του Μάρξ για τον ''ασιατικό τρόπο παραγωγής''. Πρόκειται για ένα τρόπο παραγωγής που εμφανίζεται στα Grundrisse, τα οικονομικά χειρόγραφα του ''ώριμου'' Μάρξ. Αποτελεί κατά τον Μάρξ ιστορική υποπερίπτωση μιας κοινοκτητικής κοινωνίας. Δεν έχουμε διαβεί δηλαδή το κατώφλι της stricto sensu ταξικής σχέσης. Ωστόσο έχουμε Κράτος. Ο Μάρξ μεταξύ άλλων γράφει (υπογραμμίσεις δικές μου): 

''...στις περισσότερες ασιατικές θεμελιακές μορφές, η περιεκτική ενότητα που βρίσκεται πάνω από όλες αυτές τις μικρές κοινότητες εμφανίζεται σαν ανώτερος ιδιοκτήτης, ή σαν μοναδικός ιδιοκτήτης, άρα οι πραγματικές κοινότητες μόνο σαν κληρονομικοί κάτοχοι. Μια και πραγματικός ιδιοκτήτης και πραγματική προϋπόθεση της συλλογικής ιδιοκτησίας είναι η ενότητα, η τελευταία μπορεί να εμφανίζεται η ίδια σαν κάτι ξεχωριστό και ανώτερο από τις πολυάριθμες πραγματικές ξεχωριστές κοινότητες. Τότε το άτομο στην πραγματικότητα δεν έχει ιδιοκτησία, μ'άλλα λόγια η ιδιοκτησία ...εμφανίζεται να διαμεσολαβείται για το άτομο από την παραχώρηση της συνολικής ενότητας-υλοποιημένης στη μορφή του δεσπότη σαν του πατέρα πολλών κοινοτήτων-στο άτομο με τη μεσολάβηση της ξεχωριστής κοινότητας. Το υπερπροιόν...ανήκει έτσι αυτόματα στην υπέρτατη αυτή ενότητα (1)...Ένα μέρος από την υπερεργασία της (σ.σ εννοεί της κοινότητας) ανήκει στην ανώτερη συλλογικότητα, που υπάρχει τελικά σαν πρόσωπο...Η συλλογικότητα μπορεί ακόμη να εμφανίζεται στο εσωτερικό της φυλετικής οντότητας πιο πολύ με τρόπο που η ενότητα να αντιπροσωπεύεται από την κεφαλή της γεναρχικής οικογένειας, ή σαν αμοιβαία σχέση των οικογενειαρχών (2). 

Οικονομική ανεξαρτησία, ελευθερία και ατομική κυριαρχια

από το anarkismo net

Γράφτηκε από τον Isaac Puente και δημοσιεύτηκε για πρώτη φορά στο περιοδικό «Estudios», ν. 121, τον Σεπτέμβρη του 1933.

Ι. ΑΡΧΙΚΕΣ ΕΚΤΙΜΗΣΕΙΣ

Οι τρεις δηλωμένες προϋποθέσεις, στη μελέτη των οποίων αφιερώνουμε αυτές τις γραμμές, είναι σχετικές και αλληλοεξαρτώμενες. Ακολουθούν η μία την άλλη και ακριβώς με τη σειρά με την οποία παρατίθενται. Η επόμενη, μπορεί μόνο να προκύψει από την προηγούμενη. Χωρίς οικονομική ανεξαρτησία η ελευθερία είναι πολύ περιορισμένη και χωρίς και τις δύο η ατομική κυριαρχία δεν είναι παρά μια ψευδαίσθηση. Που σημαίνει, ότι αν έχοντας οικονομική ανεξαρτησία αρχίζουμε να είμαστε ελεύθεροι, και όντας ελεύθεροι, μπορούμε να φιλοδοξούμε να είμαστε κυρίαρχοι και εσωτερικά κύριοι του εαυτού μας.

Βλέποντάς το ατομικά, ο άνθρωπος μπορεί να κάνει εξαίρεση αυτού του γενικού κανόνα εκτιμώντας και αξιολογώντας αυτά τα τρία πράγματα με διαφορετικό τρόπο, ακόμη και ανάποδο. Αλλά συλλογικά, το κυρίαρχο και πρωταρχικό είναι η οικονομική ανάγκη, η διαμαρτυρία του ψωμιού, κατανοώντας σαν ψωμί ό,τι παρέχει σωματική ικανοποίηση. Οι οικονομικές ανάγκες πρέπει να είναι οι πρώτες που θα ικανοποιηθούν εάν θέλουμε να εγκαθιδρύσουμε ένα καθεστώς με σταθερή συνύπαρξη. Την ευημερία την εκτιμούν όλοι ακόμη κι αν στερούνται πολιτισμού ή συγκρότησης της προσωπικότητάς τους. Η ελευθερία είναι αντίθετα ένα συναίσθημα, το οποίο αιώνες εκπαίδευσης και κληρονομιάς έχουν σβήσει ή έχουν προσπαθήσει να σβήσουν στον άνθρωπο. Η ατομική κυριαρχία είναι μια φιλοδοξία του ανώτερου χαρακτήρα και απαιτεί πρώτα την καλλιέργεια της προσωπικότητας. Τη νέα κοινωνία θέλουμε να την οικοδομήσουμε με ανθρώπους που βρίσκονται σήμερα σε κατάσταση πνευματικής και πολιτιστικής ανάπτυξης, στο ζωώδες ασυνείδητο, και γι’ αυτούς πρέπει να δώσουμε προτεραιότητα σ’ αυτό που είναι προς το συμφέρον των πολλών και όχι σ’ αυτό που αισθάνεται ή σκέφτεται συγκεκριμένο νούμερο ατομικοτήτων, πάντα μικρό και πενιχρό.

Η ΠΤΩΣΗ ΤΟΥ ΜΕΣΟΥ ΠΟΣΟΣΤΟΥ ΚΕΡΔΟΥΣ, Η ΚΡΙΣΗ ΚΑΙ ΟΙ ΣΥΝΕΠΕΙΕΣ ΤΗΣ

fallrate.gr

[Σημείωση: Τα σχήματα φαίνονται στο αρχείο PDF επάνω]

Οι καπιταλιστικές σχέσεις παραγωγής βασίζονται σε έναν θεμελιώδη νόμο: τη δημιουργία υπεραξίας μέσω της πραγματοποίησης κέρδους. Η άνιση σχέση μεταξύ κεφαλαίου και εργασίας δεν περιορίζεται απλά στο γεγονός του ότι το κεφαλαίο αποκομίζει κέρδος, αλλά έχει ως συνέπεια την απόσπαση του μέγιστου δυνατού κέρδους. Εντός αυτού του πλαισίου, η μεγιστοποίηση του κέρδους μπορεί να επιτευχθεί μονάχα διαμέσου της διευρυμένης αναπαραγωγής, η οποία στηρίζεται στην αύξηση της εκμετάλλευσης της εργατικής δύναμης και ως εκ τούτου αυξάνοντας το ποσοστό υπεραξίας. Η διαδικασία της συσσώρευσης, της συγκέντρωσης των μέσων παραγωγής και της συγκεντροποίησης κεφαλαίου απορρέουν ως φυσικό αποτέλεσμα εξ αυτού του γεγονότος  .

Στην πρώιμη περίοδο της καπιταλιστικής ανάπτυξης ο στόχος της απόσπασης του μέγιστου κέρδους πραγματοποιείτο με την επιμήκυνση της εργάσιμης ημέρας κατά τον μέγιστο ανθρωπίνως δυνατό βαθμό. Η απόλυτη υπεραξία ήταν η κύρια πηγή μεγιστοποίησης του κέρδους. Η εργάσιμη ημέρα έφθανε τις 16 ώρες στη Βρετανία και σε άλλες μεγάλες βιομηχανικές χώρες. Σε αυτόν τον τύπο συσσώρευσης η σύνθεση του κεφαλαίου δεν άλλαξε σημαντικά, οδηγώντας όχι μόνο στην αύξηση της μάζας του κέρδους αλλά επίσης και του ποσοστού κέρδους.

Συνοπτική παρουσίαση του περιοδικού SIC

Το παρακάτω κείμενο αποτελεί σύνοψη της εισήγησης από την παρουσίαση που κάναμε για το περιοδικό SIC το Δεκέμβριο του 2011 στην Αθήνα.

Κοινά στοιχεία στη θεωρητική επεξεργασία των συμμετεχόντων στο εγχείρημα του Sic:

• Η θεωρία της κατάργησης του κεφαλαίου ως θεωρία παραγωγής του κομμουνισμού – κομμουνιστικοποίηση. Μέσα στην εξέλιξη των διεκδικητικών αγώνων του θα επιτεθεί συγκεκριμένα στα μέσα παραγωγής ως τέτοια, δηλαδή στο ρόλο τους ως μέσα παραγωγής (όπως για παράδειγμα κάνουν ήδη οι εργάτες στο Μπαγκλαντες την ώρα που διεκδικούν το μισθό τους• μπορούμε να σκεφτούμε τη γενίκευση μιας τέτοιας κατάστασης). Αυτή η επίθεση, αν η επανάσταση συνεχιστεί σαν αλυσιδωτή αντίδραση, σαν επανάσταση μέσα στην επανάσταση, θα οδηγήσει στην κατάργηση τους ως αξία, θα τα αποκαπιταλιστικοποιήσει. Η επίθεση στις τράπεζες στις οποίες οι προλετάριοι έχουν χρήματα στους λογαριασμούς τους, είναι που θα θέσει αναγκαστικά το ζήτημα του πώς θα υπάρχει ζωή χωρίς χρήμα και δε θα είναι μια απόφαση κατάργησης του χρήματος. Η επίθεση στα αστυνομικά τμήματα θα θέσει το θέμα του οπλισμού της επανάστασης για να αντιμετωπίσει τις συνέπειες των πράξεων της. Η κατάληψη των τηλεπικοινωνιακών δικτύων και δικτύων μεταφορών ή η καταστροφή τους θα θέσει το θέμα της επικοινωνίας των εξεγερμένων ή του μπλοκαρίσματος της επικοινωνίας ανάμεσα στις δυνάμεις καταστολής. Η επίθεση στα καταστήματα και η λεηλασία των εμπορευμάτων θα θέσει το θέμα της μη ανταλλαγής και μη διανομής σε ένα πρωτόλειο επίπεδο και για μικρό αλλά κρίσιμο χρονικό διάστημα. Η συνέχιση του αγώνα στο δημόσιο χώρο, η μη δυνατότητα επιστροφής στο σπίτι, θα θέσει σε αμφισβήτηση τη διάκριση ανάμεσα στην ιδιωτική και τη δημόσια σφαίρα, θα θέσει το θέμα του φύλου. Η κατάληψη των χώρων παραγωγής ή η καταστροφή κάποιων από αυτούς θα θέσει το θέμα του πώς θα αναπαράγεται η ζωή συνολικά. Αν οι εξεγερμένοι που κομμουνιστικοποιούν παρασύρουν μεγάλο μέρος της κοινωνίας, μέσα από μια συγκρουσιακή φυσικά διαδικασία, στην εφαρμογή κομμουνιστικών μέτρων, μόνο τότε θα μπορεί να προχωρήσει η επανάσταση. Το πιο σημαντικό: μόνο αν όλα αυτά γίνουν μαζί και όχι το καθένα ξεχωριστά, μόνο αν συμβαίνουν παράλληλα σε πολλά μέτωπα και όχι κεντρικά, θα γίνει η επανάσταση ως κομμουνιστικοποίηση.

κείμενα του Άντον Πάνεκουκ

Παρουσιάζουμε μια συλλογή των κειμένων του Άντον Πάνεκουκ,panekoukerga.pdf  ο οποίος υπήρξε μια από τις σημαντικότερες φυσιογνωμίες της Κομμουνιστικής Αριστεράς, τα οποία έχουν μεταφραστεί στα ελληνικά και έχουν δημοσιευθεί στο διαδίκτυο. 

Για να βρείτε τη συλλογή μπείτε στο blog. 

Εκεί μπορείτε να πάρετε σε μορφή PDF είτε το σύνολο των κειμένων είτε κάθε κείμενο ξεχωριστά. 

Νάστε καλά!

το ένζυμο

http://engymo.wordpress.com/

Με αφορμή το άρθρο του Δ. Γόντικα που δημοσιεύτηκε στον «Ριζοσπάστη» στις 29 Φλεβάρη.

http://goodmorninglenin.wordpress.com/2012/03/05/%CE%BC%CE%B5-%CE%B1%CF%86%CE%BF%CF%81%CE%BC%CE%AE-%CF%84%CE%BF-%CE%AC%CF%81%CE%B8%CF%81%CE%BF-%CF%84%CE%BF%CF%85-%CE%B4-%CE%B3%CF%8C%CE%BD%CF%84%CE%B9%CE%BA%CE%B1-%CF%80%CE%BF%CF%85-%CE%B4%CE%B7/

Με αφορμή το άρθρο του Δ. Γόντικα που δημοσιεύτηκε

στον «Ριζοσπάστη» στις 29 Φλεβάρη.

Ή

Η ηθική του ψέματος και ο φόβος της δημοσιότητας .

Απόσπασμα από το «Τί να κάνουμε» ΛΕΝΙΝ.

« Ο καθένας νομίζουμε θα συμφωνήσει οτι η πλατιά δημοκρατική αρχή προϋποθέτει δύο αναγκαίους όρους: Πρώτο, την πλήρη δημοσιότητα και δεύτερο, την αιρετότητα σε όλα τα λειτουργήματα. Θα ήταν γελοίο να μιλάμε για δημοκρατία χωρίς την δημοσιότητα, και μάλιστα τέτοια δημοσιότητα που δεν θα περιοριζόταν στα μέλη της Οργάνωσης..»

Στην ΚΟΒα μου πριν από λίγες ημέρες μου είπαν να μελετήσω καλά το άρθρο του Γόντικα γιατί είναι λέει απάντηση στη δημοσίευση της επιστολής του Αλέκου Χαλβατζή.

Μου είπαν επίσης να επαγρυπνώ, και να αναφέρω όποιον τύχει και κάνει κανένα θετικό σχόλιο για τον Χαλβατζή, «γιατί μην ξεχνάς, έχουμε και τους αντιπολιτευόμενους που καραδοκούν», μου είπε ο Γραμματέας μου.